 ceza röportaj
Türkçe hip - hop’un ilklerinden Nefret grubuyla yaptığı üç albümden sonra bağımsızlığını ilan edip "Med Cezir"i yayınlayan Ceza, bu çalışkanlıkla devam ederse, Türkiye rap’i daha çok sevecek gibi görünüyor.
NOYAN AYAN
Siz kimsiniz?
1977 doğumluyum. Meslek lisesinde elektrik bölümünü bitirdim. Altı senedir de elektrik işçisi olarak çalışıyorum. 95 - 96’dan bu yana rap müzik yapıyorum. Yurt içinde ve dışında konserlere katıldım. Bu benim solo olarak çıkardığım ilk albüm. Kişisel olarak yapmak istediğim her şey bu albümde mevcut.
Neden hip hop?
Nasıl olduğunu ben de bilmiyorum ama küçüklüğümden beri kendimi bu müziğin içinde buldum. Adının rap olduğunu bile bilmiyordum. ‘Konuşmalı müzik’ derdim kendi kendime. Daha sonra elime albümler geçtikçe iş ilerledi. Şimdi ise sadece Türkiye’de değil yurt dışındaki insanlar da takdir ediyor. İsveçli bir grupla parça yaptık mesela ve plaklarında da çıktı. O dönemde İsveç’te en çok dinlenen parçalardan oldu. Yurt dışından hâlâ teklifler geliyor. Almanya’da konser bağlantılarımız var. Türkiye’de artık dünya standartlarında rap yapılıyor ve bunu yapanlardan biri de benim. Türkiye’de ilk canlı performans gerçekleştiren rapçi de benim. H2000’deydi. Elektro gitar, bas gitar, davul vs. hepsi vardı. Rap’le alakası olmayan metalci arkadaşlarla beraber yaptığımız iyi bir denemeydi ve başardık.
Albümde kimlerle çalıştınız?
Parçaların hepsini DJ Mic Check ile birlikte yaptık. Kendisi Silahsız Kuvvetler adlı grubun hem prodüktörü, hem elemanı, tek kişilik bir grup gibi zaten. Parçaların altyapısı onun stüdyosunda yapıldı. Diğer okumalar da Türkiye’deki tek hip hop stüdyosu olan Dijital Mix’te. Sözler bana ait. Bazen arkadaşlar ‘Sen bunları yazacak kadar akıllı mıydın?’ diye takılıyorlar.
Türkçe rap’te müzikle sözlerin uyumsuzluğu kulağa çarpıyor genelde.
Benim albümü dinleyenler şaşırıyor, sözler müziğe nasıl oturmuş diye. Ayrıca sample’ları da gayet iyi seçtik ve kullandık.
Yarın öbür gün enstrümantal bir parça yapar mısınız?
Ben MC’yim. Rapçiyim yani. İlla söylemem lazım. Ama kendi stüdyom olduğu zaman deneysel şeyler de yapmak, farklı isimlerle çalışmak istiyorum. Mesela keşke Mazhar Alanson, Erkin Koray ile bir şeyler yapabilsem. Göksel de hoşuma gitmeye başladı. ‘Depresyondayım’ parçasının remixini yapmak isterdim. Orhan Gencebay da aklıma geliyor. Özlem Tekin ile birlikte çalışma olasılığı var.
Rap, çoğu zaman siyasi mesajlar taşır. Türkiye’de durum ne?
Çoğu Türk rap grubunun konuşmaktan başka yaptığı bir şey yok. Röportajlara filan baktığım zaman hep insanlık, sosyallik vs. gibi şeylerden bahsediyorlar ama parçalarının bu söyledikleriyle ilgisi olmadığını görüyorsunuz. Kendilerinden fazla bahsediyorlar.
Peki nasıl olmalı?
Rap, yapılması kolay bir müzik. Ritim bulursunuz, üzerine söz sürersiniz. Kimi, ‘gansta’ denilen gruplar, sokak kültürünü anlatır. Kavga, uyuşturucu, tecavüz vs. Kimi eğlenceden bahseder. Kimi ise politik protestolarını söyler. Hepsinin kalitelisi de kendini belli eder.
Rap, Türkiye’de pek ticari olabilecek bir müzik türü değil. Prodüktörlerle aranız nasıl?
Türkiyeli dinleyiciler rap’e ısınmaya başladı. Benim albümümü dinleyenlerde de bunu görüyorum. Underground rap yapmak istiyorum, ticari kaygılarım yok.
Amerikalı rapçilerin parçalarını dinleyen Türk gençler çok. Bu parçalarda kullanılan dili, İngilizce’yi çok iyi bilenler bile çoğu zaman anlamıyor. Rap de ‘hikâye’ye dayalı bir müzik türü olduğu için bana biraz tuhaf geliyor bu popülarite.
Amerikalılar da anlamadıkları halde Fransızca rap dinliyor. Rap’te tarif edilemeyecek bir ruh var. Japonca da dinlesem Eskimoca da, rap’in iyi ya da kötü yapılmış olduğunu ayırt ederim.
Neden ‘Ceza’?
Rap’te freestyle diye birşey vardır. Bir çeşit atışma. O anda aklına ne gelirse. Konserlerde insanlara freestyle söylerken ‘yine cezamız geldi’ filan diyorlardı, öyle kaldı o.
Gündelik yaşamda duygusal biri misiniz?
Bazen evet. Genelde sert sayılırım. Çabuk sinirlenirim. Haksızlıklara sinirleniyorum. Kitle imha silahlarına karşı olunur ama sokakta da hakkını savunman lazım.
|
